Potpredsjednik Vlade i Ministar poljoprivrede i ruralnog razvoja u Mrkojevićima

Potpredsjednik Vlade Crne Gore i ministar poljoprivrede i ruralnog razvoja Milutin Simović je zajedno sa predsjednikom Opštine Bar Dušanom Raičevićem boravio  u radnoj posjeti Mrkojevićima gdje se sastao sa članovima Društva maslinara Bar  i drugim poljoprivrednim proizvođačima.   

        Mrkojevići su na imanju Saida Čantića imali čast da po prvi put ugoste ministra poljoprivrede i predstave mu svoja dostignuća u poljoprivredi, potencijale koje nudi ovo za poljoprivredu Bogom dano područje te potrebe i mogućnosti za unaprijeđenje.

        Primjer maslinara Saida Čantića koji je iskrčio šumu i kamenjar i pretvorio ga u plodno zemljište na kojem je posadio skoro 700 stabala maslina je za ponos Mrkojevića i bio je najbolje mjesto za sastanak sa ministrom poljoprivrede. Said je za formiranje svojeg maslinjaka iskoristio podrške iz Agrobudžeta Ministarstva i mjera podrške Opštine Bar što je potvrda da se uz podršku Države i Opštine može postići tako zavidan uspjeh. Ovaj projekat je „uspješna priča“ i primjer kako se predanim radom i upornošću ostvaruju rezultati i podstrek je mladima Mrkojevića da i oni iskoriste potencijale i krenu u slične projekte.

        U opuštenom i prijateljskom razgovoru uz zdravu domaću hranu iz Mrkojevića, priganice, kozji sir, sok od šipka i drugo maslinari su ministru predstavili svoje probleme i potrebe. Zajednički su razmatrane mogućnosti za unaprijeđenje uslova života i rada u Mrkojevićima, te unaprijeđenje uslova za bavljenje poljoprivredom.

        Menadžer Opštine Bar, Ćazim Alković, Mrkojević po porijeklu i predsjednik Društva maslinara Bar je ministra Simovića upoznao sa aktuelnim dešavanjima u maslinarstvu Bara. U ime maslinara Bara se zahvalio ministru i predsjedniku Opštine na odluci da Kuća maslina bude izgrađena u Baru te iskazao velika očekivanja od njene valorizacije. Alković je ministru predao dokument u kojem su predstavljeni aktuelni projekti koje Društvo maslinara Bar trenutno sprovodi kao i projekti koji su realizovani, te planovi Društva za budućnost.

        Nakon posjete Mrkojevićima predsjednik Društva maslinara Bar Ćazim Alković je zajedno sa ministrom, predsjednikom Opštine i brojnim maslinarima obišao radove na izgradnji Kuće maslina u Starom Baru.

 

Sadržaj dokumenta koji je predsjednik Društva maslinara Bar predao ministru Simoviću:

 

DRUŠTVO MASLINARA BAR

Društvo maslinara Bar je najveća i najorganizovanija maslinarska organizacija u Crnoj Gori. Društvo u Registru ima više od 800 upisanih članova koji posjeduju više od 120.000, što starih, što novozasađenih, stabala maslina. Pisani dokumenti koji datiraju još iz 1957. godine govore da su barski maslinari još tada bili formalno organizovani. Kako bi bili ispunjeni svi zahtjevi zakonske regulative modernog funkcionisanja nevladinih organizacija, Društvo je 2002. godine registrovano kao NVO, i tako i danas funkcinše.

Društvo maslinara Bar je u proteklih šest godina od izborne Skupštine, kada je došlo do promjene rukovodstva, realizovalo mnogobrojne projekte. Neki su u fazi realizacije, a Društvo ima ozbiljne planove za budućnost.

1. PROJEKTI KOJI SU U FAZI REALIZACIJE

 

• Projekat izgradnje Kuće maslina. Najveći i najznačajniji projekat za crnogorske maslinare.
• Projekat zaštite „Barskog maslinovog ulja“. O zaštiti barskog i crnogorskog maslinovog ulja koje se proizvodi od autohtone sorte maslina „ŽUTICA“ se govori duže od deset godina. Upravni odbor Društva je donio odluku o pokretanju projekata zaštite i u saradnji sa odgovornim službenicima u Ministarstvu poljoprivrde na tome se intenzivno radi. U toku je izrada najznačajnijeg dokumenta specifikacije proizvoda, odnosno specifikacije „Barskog maslinovog ulja“.
• Projekat uspostavljanjapanela za senzorskuocjenu kvaliteta djevičanskih maslinovih ulja. Kako je senzorska ocjena kvaliteta djevičanskih maslinovih ulja zakonom propisana i obavezna kod kategorizacije maslinovih ulja, Društvo, zajedno sa nekim maslinarskim organizacijama, Ministarstvom poljoprivrede i ruralnog razvoja i Biotehničkim fakultetom, intenzivno radi na stvaranju preduslova da Ministarstvo i službeno ovlasti prvi crnogorski panel koji već postoji i radi.
• Projekat uspostavljanja „Puteva maslina“ na području Mrkojevića. Obzirom da Mrkojevići obiluju veoma starim maslinjacima, ali i maslinjacima sa velikim brojem novozasađenih stabala, donešena je odluka da se krene u projekat uspostavljanja puteva maslina u Mrkojevićima. Činjenica da u Mrkojevićima još uvijek opstaje stara maslina starija od 2.050 godina, u vlasništvu maslinara i uljara Vebije Abazovića, garant je uspjeha realizacije ovog projekta. U Komini i naselju Ravanj opstaju veoma stare masline, a maslinar Said Čantić je posadio skoro 700 mladih stabala. Potencijal uvezivanja ovih maslinjaka sa domaćom hranom koja se proizvodi u Mrkojevićima je veliki i ima perspektivu.
• Revitalizacija, održavanje i očuvanje Stare masline na Mirovici. Društvo maslinara Bar je sa JP Kulturni cenatar Bar sklopilo ugovor o revitalizaciji, održavanju i očuvanju Stare masline na Mirovici, koja je kao kulturno i prirodno dobro nadaleko poznata. Stručnjaci koji posjeduju licence za rezidbu maslina su u odgovarajuće vrijeme izvršili laganu rezidbu Stare masline, nakon čega je izvršena njena zaštita i prihrana preko lista i zemlje. U kasnijim fazama je ponvo izvršena prihrana preko lista i zemlje. Nakon cvatnje i zametanja plodova izvršena je zaštita od muve masline. Stara maslina je trenutno puna plodova i Društvo se nada da će ih očuvati i zaštititi od štetnika, te da će u drugoj polovini oktobra biti izvršena kontrolisana berba i odgovarajuća prerada maslina, te da će se dobiti ulje vrhunskog kvaliteta.
• Projekat „ERASMUS PLUS“. Društvo maslinara Bar je sa zadovoljstvom primilo obavještenje od strane Evropske unije da je projekat pod nazivom „Jačanje mladih kroz agropreduzetništvo“, u kome je zajedno sa partnerima iz Albanije, Austrije, Bosne i Hercegovine,Makedonije i Srbije, prihvaćen i da će sredstva za njegovu realizaciju biti obezbjeđena iz programa ERASMUS PLUS. Društvo je posebno ponosno što je u ovom slučaju vodeći partner na projektu i što će voditi projekat. Ukupan budžet projekta iznosi 84.100 €, dok Društvo maslinara Bar kao vodeći partner na projektu raspolaže sa 35.200 €, u okviru čega je 7.040 € sredstava sufinsansiranja.

 

2. REALIZOVANI PROJEKTI

Društvo maslinara Bar je intenzivno radilo na mnogobrojnim projektima. Kontinuirano je sarađivalo sa Ministarstvom poljoprivrede i ruralnog razvoja, Opštinom Bar i drugim domaćim i međunarodnim organizacijama. Pored odlične saradnje sa institucijama sistema, Društvo je bilo most koje ih je povezivalo sa maslinarima. Od mnogobrojnih aktivnosti kao najvažnije izdvojene su sljedeće:

 

• Maslinarski put DŽIDŽARIN. Uz podršku Ministarstva poljoprivrede i ruralnog razvoja, a u saradnji sa vlasnicima maslinjaka u Džidžarinu, probijeno je i nasuto 2.000 metara maslinarskog puta.
• Maslinarski put MAMOLE. Uz podršku Ministarstva poljoprivrede i ruralnog razvoja, a u saradnji sa vlasnicima maslinjaka i njihovo nesebično angažovanje i ulaganje sredstava , u selu Kunje probijeno je i nasuto 1.000 metara maslinarskog puta.
• Podijeljeno je više od 4000 sadnica maslina. Uz podršku Ministarstva poljoprivrede i ruralnog razvoja i Opštine Bar Društvo je podijelilo više od 4000 sadnica maslina.
• Projekat utvrđivanja starosti stabala maslina. Društvo maslinara je sa međunarodnom organizacijom UNIDO realizovalo projekat utvrđivanja starosti stabala maslina. Utvrđena je starost za 50 maslina i to 25 stabala iz Bara i 25 iz Ulcinja.
• Organizovana regionalna Škola rezidbe maslina. Uz podršku Ministarstva poljoprivrede i ruralnog razvoja, Društvo je za više od 60 maslinara organizovalo školu rezidbe na kojoj su predavači bili poznati stručnjaci maslinarstva iz Vodnjana (Istra).
• Tradicionalna manifestacija EX ALBIS ULIVIS. Društvo maslinara svake godine prigodnom manifestacijom obilježava početak berbe maslina. Manifestacijom se podstiče rana berba maslina, a maslinari usmjeravaju da plodove beru sa stabla, te da odustanu od sakupljanja sa zemlje.
• Naučni i stručni radovi. Društvo maslinara Bar je na međunarodnim i regionalnim konferencijama objavilo više naučnih i stručnih radova, od kojih se mogu izdvojiti dva – jedan objavljen u Jaenu u Španiji, a drugi u Splitu na VIII Svjetskom simpozijumu maslinarstva.
• Društvo maslinara Bar je u oviru više nacionalnih i međunarodnih projekata objavilo stručne publikacije. Uz podršku IOC Međunarodnog savjeta za maslinu je objavljeno prvo izdanje „Vodiča za poznavanjemaslinovog ulja“. Uz podršku Ministarstva poljoprivrede i ruralnog razvoja, izrađena je Studija za razvoj maslinarstva, a uz podršku Opštine Bar izdato je drugo dopunjeno izdanje „Vodiča za poznavanje maslinovog ulja“.
• Degustacije maslinovog ulja. U cilju edukacije maslinara i potrošača maslinovog ulja organizovane su mnogobrojne javne prezentacije degustacije maslinovog ulja različitog kvaliteta, kako bi se jasno moglo odvojiti dobro od lošeg maslinovog ulja.
• Kontinuirana saradnja sa časopisom „MASLINA“. Predstavnici Društva maslinara Bar za svaki broj hrvatskog časopisa „Maslina“ šalju priloge iz Crne Gore.

 

3. PLANOVI ZA BUDUČNOST

Društvo maslinara Bar kontinuirano radi na revitalizaciji i unaprijeđenju maslinarstva u Baru i Crnoj Gori i tim putem će nastaviti. Uz adekvatnu podršku Ministarstva poljoprivrede i ruralnog razvoja, Opštine Bar, nacionalnih i međunarodnih projekata, Društvo ima ozbiljne mogućnosti da napravi značajne pomake unaprijed.

• Kontinuirani rad na podsticanju maslinara da se okrenu savremenom maslinarstvu te da primjenjuju savremene agrotehničke mjere, da se odreknu sakupljnja plodova maslina sa zemlje te da u odgovarajuće vrijeme optimalne tehnološke zrelosti beru plodove sa stabla.
• Kuća maslina. Svi crnogorski maslinari se raduju izgradnji Kuće maslina i od tog projekta imaju ozbiljna očekivanja. Važno je da Kuća maslina bude valorizovana na da se učini samoodrživom i da njenim funkcionisanjem imaju svi vidljive koristi i to prvo maslinari i drugi poljoprivredni proizvođači te turistička privreda, sami turisti i svi građani Bara i Crne Gore.
• Nabavka i podjela sadnica masline. Ukoliko Ministarstvo poljoprivrede i ruralnog razvoja i Opština Bar i dalje budu imali razumijevanja za kolektivnu nabavku sadnica, može se očekivati povećan broj novoposađenih maslina.
• Izgradnja i održavanje putne infrastrukture. Bez odgovarajuće infrastrukture nema ozbiljnog maslinarstva i veoma je teško primijeniti agrotehničke mjere. Društvo je spremno da se uz pomoć Ministarstva poljoprivrede i ruralnog razvoja i Opštine Bar maksimalno angažuje na stvaranju boljeg prilaza maslinadama širom opštine.
• Edukacija maslinara i potrošača maslinovog ulja. Edukacija iz oblasti maslinarstva je i dalje neophodna. Društvo maslinara Bar ima energije, a i kapaciteta da realizuje obuke na svim nivoima poznavanja maslinarstva i maslinovog ulja.
• Kontrola i unaprijeđenje kvaliteta maslinovog ulja. Dobro uređenom kontrolom kvaliteta maslinovog ulja, dostupnim analizama maslinarima doprinosi se povećanju kvaliteta.

Barsko i Crnogorsko maslinatstvo zadnjih godina je daleko odmaklo i napredovalo i stalno se po kvalitetu ulja približava vodećim zemljama u svijetu ali takođe, na polju maslinarstva ima još puno posla i samo međusobno udruženi maslinari uz podršku Opštine, Države i međunarednih organizacija i institucija može se postići cilj a cilj.

 

Društvo maslinara Bar

Predsjednik  Ćazim Alković